Trepanatie is het proces waarbij een gat wordt geboord in de schedel. Volgens John Verano, Amerikaans professor antropologie aan de universiteit van Tulane (New Orleans), is trepanatie de oudste chirurgische toepassing en wordt die nog steeds ritueel uitgevoerd door enkele Afrikaanse stammen. Een doorboorde schedel die in Frankrijk werd gevonden, werd gedateerd op 5000 voor Christus. In Peru en Bolivië werden een duizendtal doorboorde schedels gevonden die dateerden uit 500 voor Christus tot de zestiende eeuw.

Nederlander en mede-oprichter van de provobeweging Bart Huges (geboren 1934), afgestudeerd aan de medische faculteit maar zonder enige chirurgische ervaring behalve op zichzelf, gelooft dat trepanatie de weg is naar een hoger bewustzijn. Hij zegt dat hij psychiater wou worden maar niet slaagde in het examen verloskunde en dus nooit een praktijk startte. In 1965, na jaren experimenteren met LSD, cannabis en andere drugs, besefte "Dr." Huges dat de weg naar verlichting erin bestond een gat te boren in zijn schedel. Hij gebruikte een electrische boor, een scalpel en een injectienaald (voor een lokale verdoving). De operatie duurde 45 minuten. Hoe voelt het om verlicht te zijn? "Ik voel alsof ik 14 ben", zegt Huges.

Wat bracht Dr. Huges ertoe te geloven dat trepanatie zou leiden tot verlichting? Zijn eerste inzicht kwam toen hij leerde hoe je high kon worden door op het hoofd te staan. Hij begon te geloven dat hij zijn doel kon bereiken door permanent de druk te verlichten waardoor het bloed sneller zou stromen. Nadat hij wat mescaline (middel om hallucinaties op te wekken) nam, begreep hij wat er gaande was. "Ik begreep dat het uitgebreide bewustzijn toe te wijzen was aan de snellere bloedstroom naar de hersenen". Hoe was een dergelijk eenvoudig feit zowel wetenschappers als mystici gedurende millennia ontsnapt?

In het verleden werd trepanatie toegepast om de druk op de hersenen te verminderen die ontstaan was door ziekte of trauma, of om de kwade geesten te laten ontsnappen. De eerstvermelde toepassing is nog steeds een aanvaarde medische toepassing. De tweede toepassing komt niet langer voor in die delen van de wereld waar de wetenschap het geloof in demonen heeft vervangen. Huges leidt nog geen grote groep volgelingen van schedeldoorboorders, maar hij heeft wel al enkele medestanders met een gat in hun hoofd. Een van zijn meest vermaarde pupillen was Amanda Fielding uit Oxford, Engeland, die niet alleen het verfilmen van haar zelfchirurgie overleefde, maar ook kandidaat was voor het parlement. Ze kreeg 40 stemmen van de bevolking van Chelsea in 1978 waar ze kandidaat was en gratis trepanatie beloofde op kosten van de nationale gezondheidsdienst.

Fielding houdt vol dat het gat in haar hoofd meer zuurstof toelaat in de hersenen waardoor haar bewustzijn is uitgebreid. Ze zegt dat het veiliger is dan LSD, waarbij ze overtuigd is dat dat de enige twee manieren zijn om haar bewustzijn uit te breiden. Ze beweert dat ze nu meer energie en inspiratie heeft en zich permanent high voelt. Ze meent dat mensen met een doorboorde schedel beter voorbereid zijn om neurosen en depressies te bestrijden en minder de neiging zullen hebben om verslaafd te worden aan alcohol of drugs. Je zou kunnen zeggen dat ze heel open van geest is.

Het is vanzelfsprekend maar moet toch worden gezegd: trepanatie is riskant en kan hersenschade en infecties veroorzaken. Volgens Sugey Restituyo beweren vele schedeldoorboorden "later dat ze contact hebben met buitenaardse wezens en worden ze lid van de Raël-beweging."*